Rendement: lichttechnische grootheid voor het beoordelen van de efficiëntie van lichtbronnen
Het rendement is gedefinieerd als de verhouding van de opgegeven lichtstroom Φ (gemeten in lumen, lm) t.o.v. het verbruikte elektrische vermogen van een lichtbron (gemeten in watt, W). Opgegeven in lumen per watt (lm/W), is het rendement daarmee een grootheid voor het beoordelen van de efficiëntie van lampen, zoals leds of ook de armatuur inclusief bedrijfsapparaat en optisch systeem.
Hoe wordt het rendement berekend?
Het rendement beschrijft het bedrijfsrendement van een lichtbron. Dit wordt door de verhouding van de afgegeven lichtstroom in lumen en het verbruikte elektrische vermogen in watt uitgedrukt.
Het formuleteken voor het rendement is η (eta).
De formule voor het berekenen van het rendement luidt:
rendement (lm/W) = lichtstroom (lm)/verbruik (W)
Hoe hoog is het rendement van een led?
Het rendement van een lichtbron kan sterk variëren, afhankelijk van het type. De in theorie bereikbare maximale waarde bij een volledige energieconversie in voor de mens zichtbaar licht (555nm) zou 683lm/W zijn. De daadwerkelijk haalbare rendementen variëren per lamp, maar blijven altijd ver onder deze ideale waarde. Leds genereren een beter rendement dan bijvoorbeeld ontladingslampen. Als led-retrofitlampen of als ledmodules bereiken ze hoge waarden. Bij ledlichtbronnen wordt tot en met 180lm/W als rendement gegenereerd.
Interessant:
Vaak wordt de efficiëntie van armaturen als duurzaamheidscriterium gebruikt. Ten minste 100lm/W is hier een belangrijke waarde. Vooral bij accentverlichting is de effectiviteit, dus de lux/watt-waarde (lx/W), relevant. Bij de verlichting in de ruimte is het belangrijk om te controleren waar het licht precies nodig is om het overal elders te verminderen. Zo komt licht alleen op de relevante doeloppervlakken terecht. Daardoor wordt het energieverbruik verlaagd.
